Welke productkeuzes maak jij binnen je voedingspatroon en welke invloed heb je door middel van die keuzes op je gezondheid, lichaamssamenstelling en prestatie? Over de kwaliteit van je voedingskeuzes zou je uren kunnen discussiëren. Helemaal als je daarin de 20.000 verschillende visies over kwaliteit van voeding mee gaat nemen: brood, melkproducten, vlees, bewerkte producten, e-nummers, natuurlijke voeding. Als je navolging moet geven aan alle trends die tegenwoordig de revue passeren kun je beter op een dieet van water en lucht gaan leven.

Alle gekheid op een stokje… Aan dit soort discussies gaan we ons niet wagen. Welke visie je ook naleeft of nastreeft, er zijn altijd een aantal basic richtlijnen waarmee je rekening kan houden als het gaat om voedingskeuzes.

Een gevarieerd voedingspatroon telt voor tien

We hebben inmiddels voldoende bewijslast om de conclusie te trekken dat het binnenkrijgen van voldoende vitamines en mineralen belangrijk is. Zo belangrijk dat verschillende lichaamsfuncties ervan afhankelijk zijn, zoals ons gezichtsvermogen, ons immuunsysteem, de gezondheid van onze botten en gewrichten en de mate waarin ons lichaam energie kan vrijmaken en gebruiken vanuit voeding.

Met andere woorden: of je nu wel of niet vega wil leven, glutenvrij wil eten of overtuigt bent van doemscenario’s die te maken hebben met melkconsumptie. Je wil er in ieder geval voor zorgen dat je de verschillende vitamines en mineralen in voldoende mate binnen krijgt. Het schrappen van volledige productgroepen uit je voedingspatroon kan wat dat betreft risico’s met zich meebrengen als je geen zorg en aandacht besteed aan de vitamines en mineralen die je mogelijk misloopt. Bij een volledig veganistisch voedingspatroon zijn bijvoorbeeld vitamine B12 en ijzer belangrijke aandachtspunten. Eet je geen zuivel, zorg er dan in ieder geval voor dat je andere leveranciers van calcium opneemt.

Variatie is key. Met een gevarieerd voedingspatroon zouden in normale omstandigheden geen vitamine- en mineralentekorten mogen ontstaan.

Suiker als eeuwige zondebok

In een verwoede poging om een simpele verklaring voor overgewicht te vinden, wijzen we suiker aan als de duivel zelve. Als je onze blog over de caloriebalans hebt gelezen weet je inmiddels dat het niet zo simpel ligt. Het verwoed schrappen van alle suikers of zelfs koolhydraatbronnen is onnodig en schiet compleet het je doel voorbij. Hoe zit het dan wel?

Het nadeel van veel suikerrijke producten, zoals koekjes, snoepjes en chocolade, is dat ze niet verzadigen en je lichaam op geen enkele manier van andere voedingsstoffen dan pure suiker voorzien. Je hebt er dus geen drol aan. Het is korte termijn brandstof, waarmee je na een sprintje, compleet uitgeput over je eigen voeten struikelt bij de finish.

Het gaat dus niet om suiker op zich, maar om de voedingswaarde van een product in totaliteit waarvan je je bewust moet worden. Fruit is een bron van suiker (fruitsuikers), maar levert daarnaast een belangrijke bijdrage aan het binnenkrijgen van vitamines, mineralen en vezels. Een winegum daarentegen levert naast suiker zoveel chemische stoffen dat een batterij er jaloers van zou worden.

Een verwoede zoektocht naar superfoods

Hoe populairder een gezonde lifestyle gemaakt wordt, hoe harder we op zoek lijken te gaan naar producten die het ideaalbeeld van optimale gezondheid zijn. Superfoods, supersmoothies, supertheetjes en shakes die al je benodigde voedingsstoffen voor één dag bevatten.

Wat we daarbij gemakshalve vergeten, is dat ook zogenaamde “gezonde” voedingsstoffen in te grote hoeveelheden ongezond kunnen zijn. Zelfs een overschot aan vitamine A kan vergif zijn voor je lichaam. In plaats van te focussen op één drankje met de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van alles wat je nodig hebt, kun je dus beter gewoon aandacht besteden aan het volladen van je winkelwagentje met gezonde keuzes in plaats van rotzooi. Met andere woorden: met een stronk broccoli, een tros bananen, een zakje walnoten en een stuk verse zalm kom je er ook.

Je lichaam is je beste graadmeter

Tegenwoordig heeft 50% van de mensen een intolerantie voor het één of het ander. Feitelijk is minder dan de helft daadwerkelijk intolerant. Wat we hiermee willen zeggen, is dat je 20 specialisten om hun mening kan vragen en iedere specialist zal je, ongetwijfeld met goede bedoelingen, een ander advies geven. Op basis van je bloedwaarden mag je zus niet en op basis van je dna mag je zo niet. Als je jezelf maar vaak genoeg overtuigt of laat overtuigen dat een product slecht voor je is ga je er vanzelf slecht op reageren. Wat dat betreft heeft voeding een net zo groot placebo effect als een vitamine c tabletje waarvan je gelooft dat het een paracetamol is.

Je lichaam kan echt prima aangeven wat wel en niet handig is. Leer daarop te vertrouwen. Maak je keuzes om bepaalde productgroepen te schrappen, doe dat dan vanuit je eigen overtuigingen, waarden en normen, maar zorg dat je de gaten die het oplevert opvult. Weet je niet hoe? Vraag dan om advies.

Gezonde voedingskeuzes hebben op korte termijn misschien geen zichtbare of voelbare resultaten voor je lichaam. Op lange termijn ga je er echter zeker last van krijgen als je je lichaam behandelt als een vuilnisbelt, of het nu gaat om je gezondheid, prestatie of lichaamssamenstelling.