Voedingskeuzes: een langetermijn visie voor gezondheid en prestatie

Voedingskeuzes: een langetermijn visie voor gezondheid en prestatie

Welke productkeuzes maak jij binnen je voedingspatroon en welke invloed heb je door middel van die keuzes op je gezondheid, lichaamssamenstelling en prestatie? Over de kwaliteit van je voedingskeuzes zou je uren kunnen discussiëren. Helemaal als je daarin de 20.000 verschillende visies over kwaliteit van voeding mee gaat nemen: brood, melkproducten, vlees, bewerkte producten, e-nummers, natuurlijke voeding. Als je navolging moet geven aan alle trends die tegenwoordig de revue passeren kun je beter op een dieet van water en lucht gaan leven.

Alle gekheid op een stokje… Aan dit soort discussies gaan we ons niet wagen. Welke visie je ook naleeft of nastreeft, er zijn altijd een aantal basic richtlijnen waarmee je rekening kan houden als het gaat om voedingskeuzes.

Een gevarieerd voedingspatroon telt voor tien

We hebben inmiddels voldoende bewijslast om de conclusie te trekken dat het binnenkrijgen van voldoende vitamines en mineralen belangrijk is. Zo belangrijk dat verschillende lichaamsfuncties ervan afhankelijk zijn, zoals ons gezichtsvermogen, ons immuunsysteem, de gezondheid van onze botten en gewrichten en de mate waarin ons lichaam energie kan vrijmaken en gebruiken vanuit voeding.

Met andere woorden: of je nu wel of niet vega wil leven, glutenvrij wil eten of overtuigt bent van doemscenario’s die te maken hebben met melkconsumptie. Je wil er in ieder geval voor zorgen dat je de verschillende vitamines en mineralen in voldoende mate binnen krijgt. Het schrappen van volledige productgroepen uit je voedingspatroon kan wat dat betreft risico’s met zich meebrengen als je geen zorg en aandacht besteed aan de vitamines en mineralen die je mogelijk misloopt. Bij een volledig veganistisch voedingspatroon zijn bijvoorbeeld vitamine B12 en ijzer belangrijke aandachtspunten. Eet je geen zuivel, zorg er dan in ieder geval voor dat je andere leveranciers van calcium opneemt.

Variatie is key. Met een gevarieerd voedingspatroon zouden in normale omstandigheden geen vitamine- en mineralentekorten mogen ontstaan.

Suiker als eeuwige zondebok

In een verwoede poging om een simpele verklaring voor overgewicht te vinden, wijzen we suiker aan als de duivel zelve. Als je onze blog over de caloriebalans hebt gelezen weet je inmiddels dat het niet zo simpel ligt. Het verwoed schrappen van alle suikers of zelfs koolhydraatbronnen is onnodig en schiet compleet het je doel voorbij. Hoe zit het dan wel?

Het nadeel van veel suikerrijke producten, zoals koekjes, snoepjes en chocolade, is dat ze niet verzadigen en je lichaam op geen enkele manier van andere voedingsstoffen dan pure suiker voorzien. Je hebt er dus geen drol aan. Het is korte termijn brandstof, waarmee je na een sprintje, compleet uitgeput over je eigen voeten struikelt bij de finish.

Het gaat dus niet om suiker op zich, maar om de voedingswaarde van een product in totaliteit waarvan je je bewust moet worden. Fruit is een bron van suiker (fruitsuikers), maar levert daarnaast een belangrijke bijdrage aan het binnenkrijgen van vitamines, mineralen en vezels. Een winegum daarentegen levert naast suiker zoveel chemische stoffen dat een batterij er jaloers van zou worden.

Een verwoede zoektocht naar superfoods

Hoe populairder een gezonde lifestyle gemaakt wordt, hoe harder we op zoek lijken te gaan naar producten die het ideaalbeeld van optimale gezondheid zijn. Superfoods, supersmoothies, supertheetjes en shakes die al je benodigde voedingsstoffen voor één dag bevatten.

Wat we daarbij gemakshalve vergeten, is dat ook zogenaamde “gezonde” voedingsstoffen in te grote hoeveelheden ongezond kunnen zijn. Zelfs een overschot aan vitamine A kan vergif zijn voor je lichaam. In plaats van te focussen op één drankje met de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van alles wat je nodig hebt, kun je dus beter gewoon aandacht besteden aan het volladen van je winkelwagentje met gezonde keuzes in plaats van rotzooi. Met andere woorden: met een stronk broccoli, een tros bananen, een zakje walnoten en een stuk verse zalm kom je er ook.

Je lichaam is je beste graadmeter

Tegenwoordig heeft 50% van de mensen een intolerantie voor het één of het ander. Feitelijk is minder dan de helft daadwerkelijk intolerant. Wat we hiermee willen zeggen, is dat je 20 specialisten om hun mening kan vragen en iedere specialist zal je, ongetwijfeld met goede bedoelingen, een ander advies geven. Op basis van je bloedwaarden mag je zus niet en op basis van je dna mag je zo niet. Als je jezelf maar vaak genoeg overtuigt of laat overtuigen dat een product slecht voor je is ga je er vanzelf slecht op reageren. Wat dat betreft heeft voeding een net zo groot placebo effect als een vitamine c tabletje waarvan je gelooft dat het een paracetamol is.

Je lichaam kan echt prima aangeven wat wel en niet handig is. Leer daarop te vertrouwen. Maak je keuzes om bepaalde productgroepen te schrappen, doe dat dan vanuit je eigen overtuigingen, waarden en normen, maar zorg dat je de gaten die het oplevert opvult. Weet je niet hoe? Vraag dan om advies.

Gezonde voedingskeuzes hebben op korte termijn misschien geen zichtbare of voelbare resultaten voor je lichaam. Op lange termijn ga je er echter zeker last van krijgen als je je lichaam behandelt als een vuilnisbelt, of het nu gaat om je gezondheid, prestatie of lichaamssamenstelling.

B2M op bezoek bij – ‘t Slakkenhuys

B2M op bezoek bij – ‘t Slakkenhuys

Voor deze nieuwe editie van B2M op bezoek bij… gingen we langs bij Sjoerd Kessels van ’t Slakkenhuys in Ospel. Na een kort reisje en een hoop gezigzag door de velden van het Nederweertse kregen we een warm welkom in de mooie ontvangstruimte die vroeger niet meer dan een garage was. Sjoerd toverde het perceel, dat eigenlijk een woonbestemming had, een aantal jaren geleden om tot een ware escargotkwekerij.

Je bent in het voorjaar van 2014 begonnen met je business. Wat maakt dat je na 5 jaar nog steeds zoveel passie hebt voor je vak?

Dat komt vooral door de reacties die ik van mensen krijg. Het is heel leuk om de reacties van mensen te horen die voor het eerst een slak proeven. De weerstand die mensen er tegen hebben is vooral psychisch en uiteindelijk valt het altijd mee. Hoe meer “ieuwwww” ik hoor bij het eerste bezoek, hoe beter. Doordat ik informatie geef, proeft ook het grootste gedeelte van de mensen uiteindelijk toch nog, hoe groot de weerstand in eerste instantie ook kan zijn. Daarnaast krijg ik hele leuke reacties op de rondleidingen die ik geef en is de manier waarop ik mijn business organiseer zo dat ik mensen echt een beleving en mijn enthousiasme kan meegeven rondom het product.

Op je website schrijf je dat je zelf graag gezond voedsel wilde produceren. Wat betekent gezond voor jou en wat maakt de slak gezond?

Ik zie gezond in een vrij breed perspectief. Het is meer dan wat een product in je lijf doet. Ik vind zelf bijvoorbeeld de voedingswaarde van een slak bijzonder oninteressant en minder relevant omdat het als delicatesse gegeten wordt. Je zal er niet snel een heel bord van leeg eten. Een slak zelf is vooral een eiwitbron en op zich “gezond” qua voedingswaarde, maar uiteindelijk eet je een slak altijd in combinatie met roomboter en zout.

Wat ik interessanter vindt is de binding met de lokale gemeenschap. Ik beperk mijn gebied van levering bewust tot de regio tussen Maastricht, Nijmegen en Eindhoven. Mijn slakken zijn daarom regionaal en de milieubelasting is heel laag. Wat dat betreft is gezondheid en duurzaamheid interessant tot een bepaalde prijs en ook dat is een belangrijke overweging om mee te nemen.

Wat maakt een slak anders dan een koe, kip of kabeljauw?

Dat is echt de beleving. Een slak is speciaal. Je eet het over het algemeen niet elke dag en je eet er niet veel van. Daarnaast is het ook de presentatie die een slak dat beetje extra geeft. Ik heb bijvoorbeeld een eigen bordje ontworpen voor de Peelslak en je eet de slak met een klemmetje en speciaal vorkje.

Je ziet gewoon dat het iets anders is dan een stukje kip.

Je hebt food en business gestudeerd en aardig wat ervaring in onder andere de supermarkt en het restaurantleven. Wat maakt nou dat mensen bepaalde voeding aantrekkelijk vinden en andere voeding niet?

Dat heeft voor het grootste gedeelte te maken met cultuur en opvoeding denk ik. Uteindelijk komt het er op neer dat, afkeer of niet, mensen een product los moeten kunnen koppelen van het levende dier. Zeg nou zelf: een varken in de modder is ook niet bijzonder lekker om te zien, maar toch eet een groot gedeelte van ons het wel regelmatig in de vorm van varkensvlees.

Wat is de gekste associatie die je ooit hebt gehoord met het eten van slakken?

De grappigste uitspraak die ik ooit heb gehoord is dat het zieliger is om 1 slakje dood te maken dan om een kalf te slachten. Van een kalf kunnen ten slotte meer mensen eten. Mijn reactie? “Oke”. Over sommige uitspraken moet je gewoon niet in discussie willen gaan.

Hoe weet je of je een kwalitatief goede slak op je bord hebt liggen?

Als je vaker slakken eet kun je proeven of het kwaliteit is of niet, maar feitelijk is het heel moeilijk. Mensen vragen ook bijna nooit naar de herkomst van een slak en het wordt zelden benoemd in restaurants.

Ik noem mijn slakken bijvoorbeeld bewust “de peelslak” en restaurants die mijn slakken serveren doen dat over het algemeen ook op het bordje dat ik daarvoor ontworpen heb. Dat maakt mijn slak herkenbaar en ik sta absoluut achter de kwaliteit van mijn product.

Jullie hebben ook een proeflokaal en een winkel. Wat voor gerechten en producten kunnen mensen hier vinden?

Het proeflokaal is specifiek tijdens de feestdagen om een stukje bekendheid te creëren. Mensen kunnen dan verschillende gerechtjes proeven en uitproberen.

De winkel is echt voor mensen die slakken willen kopen. Het assortiment komt steeds meer neer op de standaardproducten, zoals slakkenhuisjes en kroketjes. Dat is waar de mensen voor komen. De kroketjes verkoop ik overigens vooral als makkelijker instapper. Het maakt de drempel voor andere producten kleiner.

Je hebt recepten van anderen op je pagina staan, maar ontwikkelt zelf ook recepten. Waar let je op bij de samenstelling van die recepten?

De recepten die op mijn site staan zijn, zoals ik het altijd zeg, van “friends, fools, and family”. Ze worden vaak ingestuurd. Voordat ik de recepten plaats, maak ik ze een keer na om te kijken hoe het smaakt. Iedereen is overigens welkom om zijn/haar recepten in te sturen. Dat kan gewoon via de website.

Vaak zijn het ook basisrecepten waaraan ik zelf kleine aanpassingen toevoeg. De slak is een heel specifiek product. Je gaat er niet veel rare of gekke fratsen mee uithalen.

Jij hebt een aardige sprong in het diepe gewaagd met het opzetten van je onderneming. Welke tip heb je vanuit die ervaring voor mensen die uit hun comfortzone willen, maar het (nog) niet durven?  

Kort maar krachtig: gewoon doen! Volgens mij is dat het wel.

Sjoerd, ontzettend bedankt voor het leuke, openhartige interview en de korte rondleiding door je bedrijf. De slakken hebben goed gesmaakt! Voor iedereen die nog nooit een slak geproefd heeft: het is absoluut de moeite waard om een bezoekje te brengen aan ’t Slakkenhuys. Check de mogelijkheden via: https://tslakkenhuys.nl/.